Miejsce dla koneserów
Muzeum Fluxus + w Poczdamie nie jest wprawdzie tak znane jak pałac Sansouci, ale niezwykle warte obejrzenia.
Poczdam jest słynny ze swoich zabytków i przyciąga turystów z całego świata. Największą atrakcję stanowi dla nich oczywiście barokowa rezydencja króla Fryderyka Wielkiego czyli pałac Sansouci wraz z otaczającym go parkiem i znajdującymi się w nim dalszymi wspaniałymi obiektami. Znane jest także centrum miasta z rozsianymi po nim kościołami i innymi budowlami baroku, starymi bramami miejskimi i przede wszystkim ze szczególnie interesującą dzielnicą holenderską. Inne ciekawe miejsca to pałac Cecilienhof czy też dawna rosyjska kolonia Aleksandrowka i jej drewniane domki. Poczdam nadaje się świetnie także na rekreację czy krótki wypoczynek, z uwagi na swoje położenie nad wodą - liczne jeziora, rzeka Hawela i system kanałów, już same w sobie atrakcyjne, oferują jeszcze więcej: zieloną Pawią Wyspę czy Most Szpiegów, miejsce pełne historii i opowieści z dreszczykiem. Także liczne muzea dbają wszechstronnie o dalszą paletę kulturalną: Muzeum Filmu czy Muzeum Barberini, zawierające prywatną kolekcję sztuki Hassa Plattnera z jej szczególnym skarbem – dziełami impresjonistów, to tylko niektóre z najbardziej znanych. Poczdam jest miastem tętniącym życiem, nie tylko w letnim sezonie, a rodzimi i zagraniczni goście są stałą częścią tego krajobrazu.
Kto jednak szuka miejsc wyjątkowych, takich, do których nie dociera każdy turysta, a więc nie obleganych masowo, znajdzie w Poczdamie również coś dla siebie. Czasem trafi nawet na niespodzianki. Wśród nich jest do odkrycia wyjątkowa muzealna perełka. Jest nią Muzeum Fluxus +.
Położone nieco na uboczu centrum - chociaż można się stamtąd szybko do niego dostać - pośród zieleni i tuż nad brzegiem wody przy jeziorze Tiefer See i przesmyku rzeki Haweli na terenie większego kompleksu o nazwie Kunst- und Kulturquartier Schiffbauergasse jest prawdziwym odkryciem.Teren ten, zajmowany dzisiaj przez duże kulturalne centrum (także poczdamski teatr Hans-Otto-Theater otrzymał nowy budynek w tym miejscu), był na początku swej historii w 1890 roku siedzibą elitarnego garnizonu królewskiej kawalerii. Muzeum Fluxus, które powstało w 2008 roku, usytuowane jest w jednym z dawnych pomieszczeń królewskich stajni.
Muzeum Fluxus to muzeum sztuki nowoczesnej i współczesnej, sięgającej do dzisiaj. Podstawę jego zbiorów – dzieła sztuki Wolfa Vostella - stanowi część kolekcji Heinricha Limana. Z uwagi na swój szczególny punkt ciężkości: kolekcja dzieł kierunku sztuki fluksus, poczdamskie muzeum jest jedyne na terenie Berlina i całej Brandenburgii. Fluksus narodził się w latach 1960 w Nowym Jorku i Tokio, szybko jednak rozprzestrzenił się także w zachodniej Europie. Za jego inicjatora uważany jest George Maciunas, Amerykanin litewskiego pochodzenia. Charakterystyczną cechą tego kierunku celowe rozmycie ganic między różnymi gatunkami sztuki (sztukami plastycznymi, muzyką, literaturą i teatrem) oraz taka sama płynność między sztuką a życiem, nawet w jego banalnych formach (aktami codzienności, dziecięcymi zabawami, elementami dada, gagami, wodewilami czy fokusem na przedmiotach mało istotnych), jak również łączenie ich ze sobą. Najczęstszą formą, z jakiej korzystali (i korzystają nadal, gdyż fluksus istnieje do dzisiaj, chociaż swój najsłynniejszy okres ma już za sobą) artyści są formy ograniczone czasowo, a więc performanse, heppeningi czy akcje. Te ostatnie dotykają niekiedy politycznych zdarzeń czy aspektów polityki na świecie. Jednakże główne wydarzenia fluksusu odbywały się zwykle w ramach muzycznych koncertów.
Jak wystawiać dzieła kierunku, skoro są tak ulotne? Wbrew pozorom ich pozostałości czy ślady lub też ich artystyczne dokumentacje są różnorodne i nierzadko równie atrakcyjne jak same wydarzenia: roztrzaskane na kawałki instrumenty, szkice, ulotki, plakaty, certyfikaty, papierowe rzeźby, partytury, nagrania dźwiękowe i filmowe, kolaże i de-kolaże, pojedyncze przedmioty jak łyżki czy stemple, z których korzystano podczas akcji – wszystko to i jeszcze więcej możliwości może opowiedzieć o wydarzeniach artystycznych fluksusu. Poza tym niektórzy artyści tego kierunku tworzyli także na innych polach, nieprzestrzegając przy tym ścisłych granic między nimi, dlatego w dorobku niejednego i niejednej z nich są też prace bardziej klasyczne jak obrazy, rzeźby i kolaże, które również włączono do zbiorów.
Do głównych artystek i artystów, których obiekty prezentowane są w poczdamskim muzeum, należą Wolf Vostell (pracujący między Niemcami i Nowym Jorkiem) i poza działalnością artystyczną silnie zaangażowany politycznie w swoje czasy oraz Mary Baumeister - związana długo z Josephem Beuysem, Johnem Cage, Karlheinzem Stockhausenem, Christo i Nam June Paikiem, z których każdy miał w swojej twórczości przynajmniej kilkuletnią fluksusową fazę. Zasługi Mary Baumeister na drodze stworzenia przestrzeni dla silnego nurtu awangardy w powojennej sztuce są nieocenione, a jej prace jako artystki nierzadko pionierskie. Z artystów i artystek znanych ze sceny międzynarodowej można trafić na wystawie na nazwiska Yoko Ono, Niki de Saint-Phalle oraz Constantino Ciervo i wspomnianego już Nam June Paika. Z niemieckich artystek obecna jest między innymi Hella de Santarossa czy lokalni artyści jak Sebastian Heiner i Lutz Friedel. Obok stałej ekspozycji muzeum organizuje również wystawy czasowe, koncentrując się przy tym na prezentacjach dzieł współczesnych przedstawicielek i przedstawicieli fluksusu.
Na objętościowo raczej niewielkiej ekspozycji można spędzić sporo czasu i dużo odkryć jak i sporo się dowiedzieć. Kto chętnie robi w czasie zwiedzania przerwę, na tego czeka miła kawiarnia muzealna, wraz z tarasem zachęcającym do dłuższego pobytu i odpoczynku wśród zieleni blisko wody. Kameralnie miłą atmosferę dopełnia równie miły i przyjazny personel, dzięki czemu wizyta w tym muzeum jest szczególnie miłym przeżyciem, pozostawiającym po sobie dobre wspomnienia.